دانشگاه امام صادق علیه السلام مطالعات قرآن و حدیث 2008-3211 7 2 2014 08 23 Sociological Metaphors in Islamic Texts تمثیل‌ های جامعه‌ شناسانه در نصوص اسلامی 5 35 1578 10.30497/quran.2014.1578 FA محمود تقی‌ زاده داوری دانشیار گروه مطالعات اسلام شناسی دانشگاه قم Journal Article 2014 05 02 This article is concerned with sociological metaphors in religious texts as a issue of social ‎theology. ‎Social theology is a discipline that teaches us the views of religious leaders, i.e ‎God, the prophets, and ‎the Imams on human social life, through studies on religious ‎sources (Quran and Hadiths). This type of ‎research is, indeed, very important, for it ‎teaches us the views of religious authorities that are ‎necessary for the improvement of our ‎social life, and is a complementary studies for that of ‎sociological and social philosophy. ‎This research can also be considered as an step towards formulating ‎a Shi‘i / Islamic social ‎theory.‎ <br />This type of research is essencially new and innovative. Three types of metaphors, i.e. ‎organic, ‎mechanical and (market and game) field theories, were dealt with and ‎interpretated. Although these ‎metaphors were existed in religious sources, they had not ‎been studied by sociological approach. The ‎initiative of this article rests on this type of ‎sociological approach towards religious text studies. This ‎type of research, brings the ‎religious social texts to the scene of our daily social life and benefits from ‎them for the ‎promotion of social conditions and situations. However, multiplicity and plurality of ‎‎sociological metaphors in Shi‘i / Islamic texts, at the same time, indicates that: Human’s ‎social life has a ‎very complicated and ambigious nature, which can talk about its existence ‎only through, metaphore, ‎comparison and allegory‎ مقاله حاضر به یکی از مسایل إلاهیات اجتماعی با عنوان تمثیل‌های جامعه‌شناسانه پرداخته است. إلاهیات اجتماعی ‏به رشته‌ای اطلاق می‌شود که تلاش می‌کند تا نقطه‌نظرات و دیدگاه‌های رهبران دینی (خداوند، پیامبران و امامان) در ‏زمینه حیات اجتماعی انسان و مسایل و لوازم و عوارض ذاتی و عرضی مرتبط با آن را از طریق پژوهش در متون ‏دینی روشن سازد.‏ <br />این قبیل پژوهش‌ها به غایت ضروری و با اهمیّت‌اند زیرا دیدگاه‌ رهبران دینی برای بهبود زندگی جمعی‌مان را به ما ‏می‌آموزند و تکمله‌ای بر پژوهش‌های فلسفی (فلسفه اجتماع) و پژوهش‌های تجربی (جامعه‌شناسی) محسوب ‏می‌شوند. این پژوهش‌ها در عین حال می‌توانند، گامی در مسیر دستیابی به نظریه‌ اجتماعی اسلامی در نظر گرفته ‏شوند.‏ <br />تحقیق در مسئله تمثیل‌های جامعه‌شناختی در متون دینی کاری نو و بی‌سابقه است. در این تحقیق، سه دسته از ‏تمثیل‌ها در قالب تمثیل‌های اندام‌واره‌ای، تمثیل‌های مکانیکی و تمثیل‌های میدانی، استخراج و شرح داده شده‌اند. ‏اگرچه این تمثیل‌ها، در متون اسلامی متعدّدی موجود بوده‌اند، ولی هیچگاه با رویکردی جمعی و جامعه‌شناسانه ‏مورد بررسی قرار نگرفته‌اند. نوآوری مقاله حاضر نیز در همین نگرش جامعه‌شناسانه به این متون و شرح و توضیح ‏آنها می‌باشد. این تحقیق و نظایر آن، پای متون اجتماعی اسلام را به زندگی روزمرّه جمعی ما باز کرده و زمینه ‏بهره‌گیری از آنها در بهبود اوضاع و شرایط مختلف اجتماعی را فراهم می‌آورند. تعدّد و تکثّر تمثیل‌های ‏جامعه‌شناختی در متون دینی در عین حال حاوی این نکته است که حیات اجتماعی انسان دارای واقعیتی کاملاً ‏غامض، مبهم، و پیچیده است که تنها از طریق تشبیه و تمثیل و استعاره می‌توان از موجودیت آن پرده برداشت.‏ https://qhs.isu.ac.ir/article_1578_95d309f0b035d97f69902e7972c2b2e6.pdf